Toffe kastelen in de Luberon

Al sinds ik er in 2011/2012 woonde, kom ik elk jaar in de Luberon in Frankrijk. Al is het een paar dagen, even een dosis Provence pakken en opladen. En elke keer ontdek ik weer wat nieuws. De combinatie van ongerepte natuur, verstilde dorpen en heerlijk weer is wat mij betreft echt een lot uit te loterij. Vorige maand gingen we op de historische tour en bezochten we enkele kloosters en kastelen. Al deze mooie plekjes liggen dichtbij elkaar, maar je wilt ook de tijd nemen om alles te bezichtigen. Wij verdeelden het daarom over een week en bezochten maximaal twee historische plekken per dag. Hieronder tref je mijn aanraders wat de kastelen betreft. De kloosters bespreek ik in een ander artikel.

Het handigste is overigens om met de trein naar Avignon TGV of Aix TGV af te reizen en daar een huurauto op te halen. We overwegen om binnenkort een tweedehands auto aan te schaffen, dus zo nu en dan huren we een auto om verschillende merken even goed te testen. Zo ook deze keer. We reisden met de trein naar Aix-en-Provence en reisden tijdens de vakantie rond met een huurauto. Ideaal om alle locaties aan te doen want ov is in die streek een regelrechte ramp.

Kasteel van Lourmarin

Ik weet dat ik bevooroordeeld ben omdat dit het dorp is waar ik gewoond heb. Dit kasteel ken ik door en door. De optredens van mijn kinderen met de muziekschool vonden hier plaats. Lucky me. Maar los van dat alles, is het écht één van de mooiste kastelen van de regio. Het oudste deel van het kasteel van Lourmarin dateert uit de 15e eeuw, daarnaast is er ook een Renaissance gedeelte uit de 16e eeuw. Het kasteel wisselde vaak van eigenaar tot ene Robert Laurent-Vibert verliefd werd op het verwaarloosde kasteel en het kocht en opknapte. Hij liet het na zijn dood na aan de universiteit van Aix-en-Provence. Een mooie erfenis!

Het kasteel is sowieso interessant op architectuur gebied (let op de prachtige trap!) en daarnaast zijn de kamers ingericht zoals ‘vroegah’, inclusief meubels, kunst en muziekinstrumenten. Het hele jaar door zijn er ook kleine tentoonstellingen te zien en in de zomer kun je op de binnenplaats concerten en andere voorstellingen bijwonen. Helemaal leuk. Meer info vind je op de site van het kasteel.

Kasteel van Ansouis

Volgende stop op onze ontdekkingstocht: Ansouis. Dit kasteel is goed te combineren met een bezoek aan het kasteel van Lourmarin. Het is slechts een kwartiertje rijden via een schattig regionaal weggetje. Als Google Maps meewerkt tenminste. Wij kwamen terecht op een onverharde weg waar een geit ons de weg versperde. We twijfelden bij het huren van onze auto nog tussen een Renault Kangoo (want praktisch) en een Renault Captur (want goede prijs kwaliteit verhouding). Het werd een Renault Captur. Een superchille auto, werkelijk waar, maar niet geschikt voor onverharde wegen in the middle of nowhere. Maar goed, als je dus de juiste weg neemt, dan ben je in een kwartiertje in Ansouis en dat is een dorpje dat je niet wilt missen. Ansouis is één van de meest schilderachtige dorpjes in die streek.

Het kasteel ziet er imposant uit bovenop de heuvel. Het is dan ook een robuuste oude militaire burcht uit de 10e eeuw. De invloedrijke adelfamilie De Forcalquier liet het in de 17e eeuw ombouwen tot een ´normaal´ kasteel. Je waant je ook wel even terug in de tijd in het kasteel dat nog zo gemeubileerd is als in de 18e eeuw. Vanuit de tuinen kun je genieten van een geweldig uitzicht op de Luberon. Let trouwens wel op de openingsdata en tijden want daar waar het kasteel van Lourmarin bijna elke dag van het jaar open is, moet je het bij het kasteel van Ansouis juist treffen om naar binnen te mogen. Bovendien kun je het kasteel alleen bezoeken met een gids. Het komt doordat het in privé bezit is.

Skip de kleine kerk niet die aan het kasteel vastzit. Ik vond het een schitterend kerkje, met mooie kleurtjes en helemaal verweerd, alsof de tijd er heeft stilgestaan. De kerk kun je zelfstandig bezoeken wanneer je door het dorp wandelt.

Kasteel van La Tour d’Aigues

Wanneer je vanuit Ansouis een kwartierje doorrijdt, dan kom je aan bij het kasteel van La Tour d’Aigues. Of tenminste, bij de ruìnes ervan. Dit kasteel ligt iets uit de route in vergelijking met de andere kastelen. Wij hebben het gecombineerd met een bezoek aan de Etang de la Bonde, een mooi klein strandje aan een meertje. De twee plekjes liggen op tien minuten rijden van elkaar.

De gevels van het kasteel van La Tour d’Aigues hebben prachtige details en versieringen. Het oorspronkelijke kasteel uit de 15e eeuw, werd meermaals aangepast en uitgebreid waardoor er zowel een Middeleeuws deel als een Renaissance deel bestaat. Uiteindelijk werd het kasteel verwoest in de 18e eeuw. Eerst in 1780 bij een brand (een ongeluk) en later in 1792 bij nog een brand (aangestoken). De brand van 1792 woedt maar liefst vijf dagen lang, er is daarna weinig over van het chique kasteel.

Alsnog zijn de ruïnes nu een bezoek waard want je ziet hoe mooi en bijzonder dit kasteel ooit was. Het heeft zelfs als voorbeeld gediend voor de bouw van grote kastelen in de Île-de-France. Meer dan 1000 m2 aan kelders is inmiddels gerenoveerd, deze kunnen bezichtigd worden. Daar vinden ook tentoonstellingen in plaats, evenals een festival op de binnenplaats.

Kasteel van Gordes

Gordes is één van de mooiste dorpen van de Luberon, een echte parel. Het kasteel vond ik daarentegen wat tegenvallen. Dat mag ik vast niet zeggen want Gordes is trots op haar kasteel. Het werd dan ook voor het eerst vermeld in 1031. In de loop der tijd is het kasteel meerdere malen uitgebreid en veranderd. In de 14e eeuw was het kasteel echt deel van de stadsmuren. Later, in de 16e eeuw, kreeg het een Renaissance make-over. In de loop der jaren heeft het kasteel vele fucties gehad, van gevangenis en herberg tot een jongensschool en postkantoor. Tegenwoordig doet het dienst als tentoonstellingsruimte. Bekijk ook zeker de schouw die geregistreerd staat als historisch monument. Deze is 7,20 meter lang en 4,50 meter hoog. Enkele andere onderdelen van het kasteel die extra aandacht verdienen zijn de deuren en de trap.

Een bezoek aan dit kasteel combineer je met een bezoek aan het kasteel van Lacoste. Deze twee kastelen liggen namelijk aan de andere kant van de Luberon dan de eerste drie die ik noemde.

Kasteel van Lacoste

Het kasteel van Lacoste is zelden open voor publiek, dus je bekijkt de ruïnes voornamelijk vanuit de buitenkant. Het kasteel dateert ut de 11e eeuw. De bekendste bewoner van het kasteel was de Markies de Sade. De Franse schrijver en filosoof was niet vies van wat BDSM. Sterker nog, sadisme is naar hem vernoemd. Een groot deel van zijn leven bracht hij door in ballingschap of gevangenschap als gevolg van zijn seksuele voorkeuren. Tijdens de Franse revolutie werd het kasteel grotendeels verwoest. In 1796 moest het kasteel verkocht worden door schulden. Het wisselde een paar keer van handen tot het in 2001 gekocht werd door de Franse ontwerper Pierre Cardin die het liet restaureren.

Cardin kocht overigens niet alleen het kasteel maar ook een vijftigtal woningen in het dorp. Het dorpje voelt daardoor een beetje gek, nieuw en gepolijst maar ook leeg – veel van die gekochte en opgeknapte huizen worden namelijk niet bewoond. Zo’n dertig huizen worden gebruikt door de Amerikaanse kunstschool Scad Fash als studio, winkel of tentoonstellingsruimte. Lacoste is daardoor ook een beetje een spookstad. Maar wel eentje met mooie kasteelruïnes, kunstwerken en een ongeëvenaard uitzicht vanaf het kasteel.

Samenvattend, voor de inrichting en de daadwerkelijke kasteelbeleving bezoek je het kasteel van Lourmarin en die van Ansouis. Die van Lacoste en La Tour d’Aigues zijn ruïnes die wel prachtig zijn, maar die je voornamelijk van buiten bekijkt. En het kasteel van Gordes is bijzonder qua architectuur maar verder vrij sober van de binnenkant.

Los van de kastelen zijn Gordes, Lourmarin, Ansouis en Lacoste ook gewoon echt mooie dorpen waar het heerlijk wandelen is. Wanneer je de vijf kastelen bezoekt, dan heb je een goed beeld van de kastelen uit de regio. Ze zijn vaak robuust en imposant, heel anders dan de lieflijke kastelen van de Loire bijvoorbeeld.